Slim energie opslaan met een bidirectionele laadpaal

Je elektrische auto staat waarschijnlijk vaker stil dan dat je ermee rijdt. Toch staat er op de oprit een grote accu die behoorlijk wat energie kan opslaan. Normaal gebruik je die stroom alleen om kilometers te maken. Met een bidirectionele laadpaal ontstaat een veel interessanter scenario: de energie kan niet alleen naar de auto toe, maar onder de juiste omstandigheden ook weer terug.

Daarmee wordt de elektrische auto onderdeel van het energiesysteem rondom je woning. Zeker wanneer je zonnepanelen hebt, kan dat nieuwe mogelijkheden bieden. De stroom die je overdag opwekt, hoeft dan niet per se direct te worden gebruikt. Je kunt energie tijdelijk in de auto opslaan en op een later moment beschikbaar maken.

Van energieverbruiker naar energiebuffer

Een traditionele laadpaal doet eigenlijk maar één ding: elektriciteit naar de accu van je auto sturen.

Bij bidirectioneel laden kan de energiestroom twee kanten op. Je laadt de accu wanneer elektriciteit beschikbaar is en kunt een deel van die energie later opnieuw inzetten.

Daarbij worden verschillende termen gebruikt. Vehicle-to-Home, oftewel V2H, draait om energie uit de auto gebruiken voor je woning. Vehicle-to-Grid, V2G, gaat een stap verder en maakt teruglevering richting het elektriciteitsnet mogelijk. Bij Vehicle-to-Load, V2L, kan de auto stroom leveren aan losse elektrische apparaten.

Voor huiseigenaren is vooral het idee achter V2H interessant: de auto als tijdelijke energieopslag voor thuis.

Een zonnige middag wordt energie voor de avond

Stel je een zonnige zaterdag voor.

Rond het middaguur produceren je zonnepanelen volop elektriciteit. Je bent buiten, de wasmachine is klaar en in huis staat nauwelijks apparatuur aan. Juist op dat moment ontstaat een overschot.

De elektrische auto staat ondertussen op de oprit.

Met slimme aansturing kan een deel van de zonnestroom worden gebruikt om de auto op te laden. Een paar uur later verdwijnt de zon. Je begint te koken, de verlichting gaat aan en verschillende apparaten worden gebruikt.

Dan wordt de opgeslagen energie interessant.

In plaats van alle elektriciteit op dat moment van het net te halen, kan een geschikt systeem een deel uit de auto gebruiken.

Je verschuift zonnestroom dus van het moment waarop deze beschikbaar is naar het moment waarop je hem nodig hebt.

Je auto moet natuurlijk wel klaarstaan

De auto als thuisbatterij klinkt ideaal, totdat je ’s ochtends instapt en ontdekt dat je nog een lange rit moet maken.

Daarom is slimme aansturing essentieel.

Een goed energiesysteem moet niet alleen naar het huis kijken, maar ook naar je mobiliteit. Hoe laat vertrek je? Hoeveel kilometers verwacht je te rijden? Hoeveel accucapaciteit wil je minimaal beschikbaar houden?

Stel dat je om 07.30 uur moet vertrekken en minimaal 70 procent acculading wilt hebben. Dan kan het systeem rekening houden met die ondergrens.

De resterende capaciteit kan eventueel flexibeler worden gebruikt.

Dat maakt bidirectioneel laden veel interessanter dan simpelweg een accu laden en ontladen. De kracht zit juist in de samenwerking tussen energieverbruik, zonneproductie en je dagelijkse planning.

Niet iedere combinatie werkt zomaar

Een bidirectionele laadpaal kopen is niet hetzelfde als direct bidirectioneel kunnen laden.

De elektrische auto moet de betreffende vorm van laden ondersteunen. Ook de laadoplossing, elektrische installatie, communicatie en energiesturing moeten daarop aansluiten.

Juist daarom is het verstandig om naar het volledige systeem te kijken in plaats van alleen naar de laadpaal.

Denk daarbij aan:

• De elektrische auto en laadtechniek;
• De laadpaal en elektrische installatie;
• Zonnepanelen en omvormer;
• Energiemanagement;
• Gewenst laad- en rijgedrag;
• Eventuele toekomstige energieopslag.

Zo voorkom je dat je investeert in losse onderdelen die uiteindelijk niet goed samenwerken.

Is de auto dan beter dan een thuisbatterij?

Niet per definitie.

Een elektrische auto heeft vaak veel opslagcapaciteit, maar heeft één praktisch nadeel: hij kan weg zijn.

Staat de auto overdag op het werk terwijl je zonnepanelen thuis volop produceren? Dan kan de accu dat zonne-overschot op dat moment niet opslaan.

Een vaste thuisbatterij is daarentegen altijd aanwezig.

Daarom hoeven een thuisbatterij en bidirectioneel laden elkaar helemaal niet uit te sluiten. Ze kunnen juist verschillende rollen krijgen. De thuisbatterij vangt dagelijkse overschotten op, terwijl de auto extra flexibiliteit biedt wanneer deze thuis is.

Welke oplossing het beste past, wordt daarom niet alleen bepaald door techniek, maar vooral door je leefritme.

Denk in één energiesysteem

De interessantste ontwikkeling is misschien wel dat steeds meer apparaten rondom de woning met elkaar verbonden raken.

Zonnepanelen produceren energie. Een warmtepomp gebruikt elektriciteit. De auto moet worden opgeladen. Een thuisbatterij kan stroom bewaren.

Als ieder apparaat zelfstandig werkt, benut je die mogelijkheden maar gedeeltelijk.

Met slimme energiesturing kun je keuzes maken. Is er veel zonnestroom beschikbaar? Dan kan het systeem bepalen of die energie direct in huis wordt gebruikt, naar de auto gaat of wordt opgeslagen.

Zo verandert de woning langzaam van een plek waar simpelweg stroom wordt verbruikt in een omgeving waar energie actief wordt gestuurd.

De auto krijgt een tweede functie

De echte kracht van een bidirectionele laadpaal zit daarom niet alleen in het terugleveren van elektriciteit.

Het gaat om flexibiliteit.

Je elektrische auto krijgt naast vervoer mogelijk een tweede functie: tijdelijk energie bewaren en beschikbaar maken wanneer dat beter uitkomt.

Daarmee wordt de accu op de oprit onderdeel van een groter geheel waarin zonnepanelen, woning, laadpaal en eventueel een thuisbatterij samenwerken.

De vraag wordt dan niet langer alleen: hoeveel stroom heeft mijn auto nodig?

Veel interessanter wordt: hoe kan alle beschikbare energie op het juiste moment zo slim mogelijk worden gebruikt?